बाबूराव टांगेवाला

नेहरू स्टेडियम म्हटलं, की पुण्याच्या मध्यवस्तीमध्ये असणाऱ्या या क्रिकेटच्या मैदानाचं आजचं रूप डोळ्यांपुढे येणं स्वाभाविक आहे. (आता तर हे मैदानही आंतरराष्ट्रीय सामन्यांसाठी वापरणं बंद होऊन गहुंज्याचं नवं मैदान त्यासाठी वापरलं जात आहे.) पण १९६९पूर्वी हेच मैदान हिराबाग मैदान म्हणून ओळखलं जात असे. ना भव्य प्रेक्षकगृह, ना कायमस्वरूपी आसनव्यवस्था. सामन्यांपूर्वी लाकडी फळ्यांची तात्पुरती बैठक उभारली जाई, मैदानाभोवती पत्र्यांचं कुंपण लावलं जाई आणि आकाशवाणीच्या धावत्या समालोचनाबरोबर पुणेकर क्रिकेटचा मनसोक्त आनंद लुटत. आठ आण्यांच्या तिकिटापासून सुरू होणाऱ्या या सामन्यांमध्ये रणजी, दुलिप करंडक, तसेच आंतरमहाविद्यालयीन चुरशीच्या लढतींना प्रचंड गर्दी होत असे.

या मैदानानं जसे अनेक दर्जेदार क्रिकेटपटू पाहिले, तसेच त्यांच्याएवढेच लक्षात राहिले ते दोन साधे, सर्वसामान्य क्रिकेटप्रेमी. त्यांपैकी पहिले म्हणजे बाबूराव टांगेवाले. कै. बा.रा. शिंदे ऊर्फ बाबूराव यांचा टांगा फर्ग्युसन रस्त्यावरील गोपाळ कृष्ण गोखले चौकात उभा असे. अंगावर साधे धोतर-सदरा, हातात छोटासा हार आणि मनात क्रिकेटचं अपार प्रेम. सामना सुरू झाला, की टांगा बाजूला लावून ते प्रेक्षकांत जाऊन बसत. फलंदाज नव्वदीत पोचला, की बाबूराव हार घेऊन तयार असत. शतक पूर्ण होताच ते मैदानावर धावत जात, खेळाडूच्या गळ्यात हार घालत, हस्तांदोलन करत आणि पुन्हा शांतपणे आपल्या जागेवर येऊन बसत.

या क्षणासाठी सामना काही क्षण थांबणं ही त्या काळची जणू परंपराच झाली होती. पंच, खेळाडू, प्रेक्षक किंवा आयोजक यांपैकी कुणालाही त्या व्यत्ययाचा राग येत नसे. उलट, समालोचकही बाबूरावांच्या क्रिकेटप्रेमाचा विशेष उल्लेख करत. त्यांच्या स्मरणार्थ डेक्कन परिसरातील एका रस्त्याला ‘कै. बा.रा. शिंदे ऊर्फ बाबूराव टांगेवाले पथ’ असं नाव देण्यात आलं आहे.

या मैदानाचं रूप १९६९मध्ये पालटवण्यात आलं आणि नव्या नेहरू स्टेडियमचं उद्घाटन भारताच्या दौऱ्यावर आलेल्या ऑस्ट्रेलियन संघाविरुद्ध पश्चिम विभागाच्या सामन्यानं झालं. मात्र हिराबाग मैदानाची खरी ओळख मोठ्या खेळाडूंनी नव्हे, तर बाबूराव टांगेवाले यांच्यासारख्या क्रिकेटवेड्या रसिकांनी घडवली.